Door ziekte, behandeling of medicatiegebruik kunnen veranderingen in het smaakvermogen optreden. Hierdoor vermindert de eetlust, het plezier in eten, en kunnen voedingsinname en voedingsstatus verslechteren.
Smaakveranderingen, zoals een metaalachtige smaak of een verminderde smaak, komen voor bij 45-84% van de patiënten die chemotherapie ondergaan. Ook andere patiëntengroepen krijgen te maken met veranderingen in smaak, bijvoorbeeld door het gebruik van bepaalde medicatie. Smaakveranderingen zijn daarom een belangrijk aandachtspunt in de voedingszorg van patiënten.
Ondanks de hoge incidentie van smaakveranderingen, was er nog geen Nederlandse vragenlijst beschikbaar om smaakveranderingen bij patiënten te meten. De Chemotherapy-induced Taste Alteration Scale (CiTAS) is ontwikkeld om het smaakvermogen van patiënten die chemotherapie ondergaan in kaart te brengen. Op initiatief van het Reuk- en smaakcentrum is deze vragenlijst vertaald naar het Nederlands. Zo kan deze vragenlijst, de CiTAS-NL, ook ingezet worden in de dagelijkse zorgpraktijk in Nederland.
Op dit moment zijn we bezig met vervolgonderzoek om de CiTAS-NL ook te valideren voor andere patiëntenpopulaties, zoals ouderen. Wilt u samenwerken of ook onderzoek uitvoeren met de CiTAS-NL? Neem dan contact met ons op via het contactformulier om de mogelijkheden te bespreken.
CiTAS-NL vragenlijst
De vragenlijst kan toegepast worden in de dagelijkse zorgpraktijk om de vorm en ernst van smaakverandering in kaart te brengen bij patiënten die chemotherapie ondergaan. Tijdens en na het afnemen van het meetinstrument kan gesproken worden over smaakveranderingen en de gevolgen hiervan op voedingsinname.
De CiTAS-NL vragenlijst met scoreformulier
Smaakveranderingen bij chemotherapie gemeten
De CiTAS-NL is een vertaling van de oorspronkelijke Engelse vragenlijst. Het proces van de vertaling van deze vragenlijst is beschreven in het artikel ‘Smaakveranderingen bij chemotherapie gemeten’, dat in oktober 2020 gepubliceerd is in het Nederlands Tijdschrift voor Voeding en Diëtetiek.
Het artikel in het Nederlands Tijdschrift voor Voeding & Diëtetiek